Database Poland

3. Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

---

1. Czy dwojaka transformacja oznacza redukcję zatrudnienia? 

Partnerzy społeczni walczą o to, żeby dwojaka transformacja nie musiała oznaczać redukcji  zatrudnienia, a w większości przypadków nie taki jest cel transformacji. Twin transition zmienia  sposób pracy, wprowadza automatyzację i zaawansowane technologie, ale równocześnie tworzy  nowe role – szczególnie w obszarach utrzymania ruchu, analityki danych, zarządzania energią, jakości  i obsługi systemów cyfrowych. 

Badania ICCM-MET pokazują, że pracownicy obawiają się utraty pracy głównie tam, gdzie brakuje  informacji o planowanych zmianach oraz ścieżkach rozwoju kompetencji. Dobrze zaplanowana  transformacja uwzględnia przekwalifikowanie pracowników, a nie ich zastępowanie. 

2. Czy maszyny zastąpią ludzi? 

Maszyny mogą przejąć część zadań fizycznych lub niebezpiecznych, ale nadal potrzebni będą  operatorzy, nadzorcy, technicy, specjaliści ds. danych i serwisanci robotów. 

Z raportów porównawczych ICCM-MET wynika, że firmy wdrażające automatyzację nie likwidują  stanowisk całkowicie, lecz przekształcają je . Zamiast pracy manualnej rośnie znaczenie pracy  nadzorującej i diagnostycznej. Największą wartością jest doświadczenie pracowników, które nie  może zostać zastąpione algorytmem. 

3. Jakie nowe kompetencje będą wymagane w przyszłości? 

Najbardziej poszukiwane będą kompetencje związane z: 

• obsługą robotów i systemów automatyki, 

• analizą danych procesowych, 

• technologiami niskoemisyjnymi i energetycznymi, 

• cyberbezpieczeństwem, 

• pracą projektową i współpracą w zespole. 

Badania w Polsce pokazują, że pracownicy oczekują szkoleń i jasnych ścieżek rozwojowych – brak  wiedzy generuje stres. Firmy będą stopniowo oferować reskilling/upskilling, a część kompetencji  wykształci się naturalnie w procesie pracy. 

4. Kiedy pracownicy będą informowani o zmianach? 

Pracownicy powinni otrzymywać informacje przed wprowadzeniem zmian, a nie dopiero po ich  wdrożeniu. Transformacja jest skuteczniejsza, gdy komunikacja jest stała i dwukierunkowa.

W przewodniku ICCM-MET rekomenduje się regularne spotkania informacyjne, konsultacje z  przedstawicielami pracowników oraz włączanie związków zawodowych w proces planowania  zmian. 

Jeżeli harmonogram wdrożeń nie jest jeszcze znany, firma powinna przekazać informację o etapie  prac, planowanych terminach i możliwościach rozmowy. 

5. Czy pojawią się szkolenia – kto będzie się szkolił i w jakiej formie? 

Transformacja zakłada rozwój kompetencji pracowników. Szkolenia mogą dotyczyć obsługi nowych  maszyn, pracy z danymi, bezpieczeństwa środowiskowego, efektywności energetycznej czy podstaw  sztucznej inteligencji. 

Formy najczęściej wskazywane przez firmy: 

• kursy i szkolenia wewnętrzne, 

• instruktaże stanowiskowe, 

• mentoring starszych pracowników, 

• szkolenia zewnętrzne i certyfikacyjne, 

• e-learning i platformy cyfrowe. 

W Polsce pracownicy deklarują dużą otwartość na szkolenia – pod warunkiem, że są realne,  dostępne i powiązane ze ścieżką zawodową. 

6. Co mogę zrobić, aby przygotować się do zmian? 

Najważniejsze jest poszerzanie wiedzy, udział w szkoleniach i aktywność w rozmowach dotyczących  transformacji. Warto rozwijać: 

• umiejętności cyfrowe podstawowe i średniozaawansowane, 

• obsługę paneli i systemów produkcyjnych, 

• gotowość do zmian organizacyjnych, 

• kompetencje komunikacyjne i zespołowe. 

Wejście w transformację jako osoba przygotowana zmniejsza stres i zwiększa bezpieczeństwo  zatrudnienia. 

7. Czy warunki pracy ulegną poprawie czy pogorszeniu? 

Celem jest poprawa bezpieczeństwa pracy i ergonomii – robotyzacja zmniejsza kontakt z wysoką  temperaturą, ciężarem fizycznym i zanieczyszczeniami. 

Jednak w Polsce sygnalizowano przypadki, gdy modernizacje środowiskowe poprawiały stan  zewnętrzny zakładu, a pogarszały warunki na hali (np. większe zapylenie ze względu na  niewystarczającą wentylację) . 

Dlatego ważna jest kontrola efektów i zgłaszanie uwag przez pracowników. 

8. Jak przekazać swoje sugestie dotyczące zmian w firmie? 

Dostępne kanały mogą obejmować: 

• przedstawiciele związkowych,

• rady pracowników 

• zgłoszenia do przełożonego lub BHP, 

• konsultacje i spotkania organizowane przez pracodawcę transformacyjne, • skrzynkę sugestii lub ankiety zakładowe. 

• Etc. 

Przewodnik ICCM-MET zachęca do aktywnych konsultacji – im więcej informacji od pracowników,  tym lepiej dopasowane rozwiązania technologiczne. 

9. Czy mogę odmówić pracy na nowej technologii? 

Jeśli stanowisko ulega modyfikacji, pracownik ma prawo do: 

• informacji o zmianach, 

• przeszkolenia, 

• wglądu w ocenę ryzyka, 

• zgłoszenia wątpliwości BHP. 

Odmowa może być zasadna tylko w sytuacji zagrożenia bezpieczeństwa pracy. W innych  przypadkach rekomenduje się rozmowę z przełożonym oraz udział w szkoleniach wdrożeniowych. 

10. Czy twin transition jest „tylko problemem firmy”, czy dotyczy także mnie? 

Działa bezpośrednio na warunki pracy, obowiązki i możliwości rozwoju pracownika. Dotyczy więc  każdego. 

Transformacja ma dwa filary: technologie i ludzi. 

Bez zaangażowania pracowników nawet najlepsze systemy automatyki nie zadziałają efektywnie.